فساد اقتصادی چیست؟

کلمه فساد (Corruption) از ریشه لاتینی (Rumpere) به معنی شکستن یا نقض کردن است و آنچه شکسته یا نقض می‌شود می‌تواند یک شیوه رفتار اخلاقی یا اجتماعی یا مقررات اداری باشد. به‌طور کلی فساد اداری عبارت است از استفاده غیرقانونی از اختیارات اداری و دولتی برای نفع شخصی و فساد مالی عبارت است از نقض قوانین موجود برای تامین منافع و سود شخصی.

فساد پدیده ای است که بیشتر در بخش رسمی بروز می کند و فساد در اقتصاد رسمی به نوبه خود افزایش و توسعه بخش غیررسمی اقتصاد را به همراه دارد. این پدیده فقط به کشورهای در حال گذار اقتصادی یا دیگر کشورهای در حال توسعه مربوط نمی شود، بلکه پدیده ای است که به رفتار بشر وابسته است و در تمام کشورها صرف نظر از سطح توسعه اقتصادی و سیاسی آنها ظاهر می شود. فساد از نظر شدت و عمق آن در رده های مختلف دولتی بر چند نوع تقسیم می شود: فساد سطح بالا یا کلان و فساد سطح پایین.

فساد کلان یا سطح بالا که به فساد مقامات عالی و وزیران و کارمندان عالی رتبه دولتی مربوط می شود و معمولا به صورت باندی و با ارقام هنگفت صورت می گیرد (مانند دریافت رشوه و پورسانت توسط یک وزیر در قبال خرید هواپیماهای گران قیمت، واگذاری امتیازات و منابع طبیعی یا خرید تعداد زیادی نیروگاه های گازی که به سرعت مستهلک می شوند)، و فساد سطح پایین که شامل فساد کارمندان جزء و رده پایین مانند ماموران گمرکی و افراد پلیس می شود. (مانند پرداخت رشوه به یک کارمند دون پایه برای تسریع در صدور گواهینامه رانندگی)

فساد تصادفی (اتفاقی) و فساد نظام مند( حاد)

یکی از متفکرین به نام هربرت ورلین، فساد اتفاقی را به انجام خطا در بازی فوتبال تشبیه می کند که داور با زدن یک ضربه مستقیم آن را جریمه می کند، اما فساد نظام مند (حاد) مانند تشویق خشونت در بازی فوتبال است به طوری که بازی تغییر ماهیت دهد و به ضد بازی تبدیل شود.

Print Friendly, PDF & Email