بهبود یا زوال در انتظار بازارهای معدنی؟

نمودار قیمت مواد معدنی و در برخی موارد نمودار تقاضا در بازار سیر نزولی را در پیش گرفته که منجر ‌به نگرانی تولیدکنندگان معدنی شده است. بررسی‌های ۱۰۰ ساله از وضعیت عرضه و تقاضا و قیمت مواد معدنی حاکی از آن است که مواد معدنی در پس هر رشد قیمتی کاهشی را تجربه کرده است.

در نتیجه کاهش فعلی قیمت در بازار مواد معدنی چندان نگران‌کننده نخواهد بود. موضوع مورد توجه دیگر تغییر کاربرد مصرف مواد معدنی و جایگزینی برخی مواد دیگر به جای آنها است. تغییر نگاه مصرفی و کاربردی می‌تواند در رشد و کاهش قیمت مواد معدنی موثر واقع شود. با این وجود برخی از فعالان در حوزه معدن نسبت به وضعیت مصرفی و قیمت مواد معدنی نگاهی خوش‌بینانه داشته اما برخی دیگر معتقدند باید امروز از مواد معدنی بهره‌برداری لازم را داشته باشیم زیرا تغییر کاربری و جایگزینی برخی مواد در آینده ممکن است توجیه اقتصادی تولید مواد معدنی را از بین ببرد.

 

نگرانی برای تغییر کاربری مواد معدنی
بهرام شکوری، نایب‌رییس انجمن تولیدکنندگان و صادرکنندگان سنگ‌آهن ایران در گفت‌وگو با صمت درباره روند تغییرات قیمت مواد معدنی در سال‌های آینده‌ اظهار کرد: به طور کلی آینده چندان قابل‌پیش‌بینی نیست، اما اگر نگاهی به سال‌ گذشته داشته باشیم شاید بتوان بر مبنای آن تغییرات، آینده را رصد کنیم. همیشه قیمت‌ها با رونق و رکود مواجه بوده و این نخستین باری نیست که در بازار مواد معدنی شاهد رکود در قیمت‌ها هستیم.
شکوری افزود: کاهش قیمت مواد معدنی در سال‌های گذشته نیز رخ داده، به عنوان مثال در حوزه سنگ‌آهن در ۱۰۰سال گذشته، این ماده معدنی در یک دوران رشد و در زمانی دیگر با رکود همراه بوده است، میانگین قیمت گرفته شده آن در ۱۰۰سال گذشته ۴۰ دلار است. در واقع سنگ‌آهن این رکود را در سال‌های گذشته نیز تجربه کرده است.
به گفته شکوری، همیشه عرضه و تقاضا تعیین‌کننده قیمت در بازار است. در برخی مقاطع زمانی اقتصاد کشورها با رشد خوبی همراه بوده اما در زمان دیگر رشد اقتصادی آنها کاهش می‌یافت درست مانند امروز که رشد اقتصادی چین با کاهش مواجه شده و به دنبال آن مصرف در این کشور نیز کاهش پیدا کرده و در نتیجه این موضوع بر قیمت‌ مواد معدنی تاثیر گذاشته است.
وی ادامه داد: با توجه به اتفاقات رخ داده در گذشته، پیش‌بینی ما این است‌ مواد معدنی در آینده با رونق همراه شوند. هرچند عرضه و تقاضا یکی از عوامل اصلی تعیین قیمت در بازار جهانی است اما در این میان تغییر کاربری مواد معدنی نیز می‌تواند بر قیمت مواد معدنی تاثیر‌گذار باشد.
نایب‌رییس انجمن تولیدکنندگان و صادرکنندگان سنگ‌آهن ایران در این درباره افزود: این موضوع بر روند تغییرات قیمتی مواد معدنی اثر‌گذار است. بدون شک تغییر نگاه مردم و کاربری این مواد منجر به تغییراتی در قیمت مواد معدنی می‌شود. درحال‌حاضر نسبت به آینده فولاد و سنگ‌های تزئینی نگرانی وجود دارد. در گذشته جنس خودرو‌های تولیدی ۱۰۰درصد فولادی بود اما امروز بخشی از بدنه خودرو‌ها کامپوزیت است. در حوزه سنگ‌های تزئینی نیز سنگ‌های مصنوعی وارد بازار شده‌اند. از سویی دیگر در نمای ساختمان‌ها بیشتر از شیشه و کامپوزیت استفاده می‌شود در حالی که در گذشته سنگ در نمای ساختمان‌ها کاربرد فراوانی داشت.
وی تصریح کرد: با توجه به روند رشد جمعیت در جهان، مواد معدنی پاسخگوی بخشی از نیاز بازار هستند اما در بخش دیگر نگرانی‌های بسیاری وجود دارد. به همین دلیل نظر ما بر این است که برخی از مواد معدنی که کاربرد آنها در جهان رو به تغییر است، را استخراج کرده و چه بهتر که در کشور فرآوری کرده و سپس صادر کنیم، در غیراین صورت اگر امکان فرآوری آنها وجود ندارد، صادرات به شکل نیمه فرآوری شده نیز به نفع کشور خواهد بود. این موضوع با نگاهی به بازار گرانیت قابل درک خواهد بود. در سال‌های گذشته بازار گرانیت بسیار خوب‌ بود و گرانیت ایران نیز وضعیت مناسبی در این بازار داشت، اما درحال‌حاضر ورود گرانیت‌های ارزان‌قیمت از چین و هند رقابتی در این بازار مزیتی به همراه دارد.
شکوری ادامه داد: به اعتقاد من‌ اگر تمام ذخایر را درست شناسایی کنیم و عناصر کمیابی را که دنیا به دنبال آن است با کمک ژئوفیزیک هوایی مشخص و کشف کرده و سپس مشوق‌هایی ایجاد کنیم، سرمایه‌گذاران چه داخلی و خارجی وارد بخش معدن شده و این امر منجر به استخراج و استحصال این مواد معدنی می‌شود. اگر امروز این مواد معدنی را استحصال کنیم بدون شک بهتر از فردا خواهد بود.

 

آینده خوش برای صنعت سیمان
همان‌طور که پیش‌تر اشاره شد عوامل بسیاری بر قیمت مواد معدنی اثرگذار است. رکود و کاهش رشد اقتصادی یکی از موضوعاتی است که بر مصرف مواد معدنی و به دنبال آن بحث قیمتی آن تاثیر دارد. این روزها بازار ساخت‌وساز در ایران و در کشورهای دیگر همچون چین با رکود مواجه شده است. رکود در این صنعت بر برخی از مواد معدنی از جمله سیمان، گچ، سنگ و… تاثیر فراوانی دارد. در واقع کاهش عرضه بر تولید و قیمت اثر مستقیم خواهد داشت. عبدالرضا شیخان، دبیر انجمن کارفرمایان صنعت سیمان درباره وضعیت صنعت سیمان در زمان رکود ایجاد شده برای مواد معدنی به صمت گفت: صنعت سیمان وضعیت مناسبی در بازار ندارد، تولید کشور انبوه است اما به دلیل رکود در اقتصاد و ساخت‌و ساز میزان کمتری سیمان در کشور مصرف می‌شود. البته بخشی از سیمان تولیدی کشور صادر می‌شود.
وی درباره جایگزینی برخی مواد در ساختمان‌سازی به جای استفاده از سیمان و اثر‌گذاری بر قیمت و میزان تقاضای این محصول معدنی، افزود: در کشور ما به دلیل تولید انبوه سیمان، موضوع جایگزینی مطرح نشده است. با توجه به تغییرات در شرایط اقتصادی و سیاسی و همچنین احتمال خروج از رکود در ۳ماه دوم سال ۹۵ وضعیت بهتری در انتظار صنعت سیمان خواهد بود.
دبیر انجمن کارفرمایان صنعت سیمان درباره وضعیت جهانی صنعت سیمان، تصریح کرد: اگر بخواهیم صنعت سیمان را در سطح جهانی و همچنین تاثیر رکود و جایگزینی برخی مواد به جای سیمان را بررسی کنیم باید گفت، همچنان در برخی کشورها از جمله کشورهای افریقایی، آسیای میانه و کشورهای «سی‌ای اس» تقاضا وجود دارد. درباره جایگزینی موادی دیگر به جای سیمان نیز باید از دیدگاه قیمتی این موضوع مورد بررسی قرار بگیرد تا مشخص شود استفاده از این مواد تا چه اندازه نسبت به سیمان توجیه اقتصادی و قیمتی دارند.
به گفته وی، هرچند چین در رکود قرار دارد اما ۲میلیارد و ۴۰۰میلیون تن تولید سیمان داشته و چون کشوری پهناور است به همین دلیل میزان صادرات آن چندان زیاد نبوده است. در صورتی که رکود در اقتصاد چین ادامه پیدا کند و افزایش یابد بدون شک این کشور میزان صادرات سیمان خود را افزایش می‌دهد.

Print Friendly, PDF & Email